Sitenizi ChatGPT ve Google'ın AI cevapları neden hiç anmıyor?

Kendi Sitemizde Bulduğumuz

Bu hizmeti satmaya karar verince ilk denetimi kendimize yaptık. elevateweb.io'nun Türkçe ana sayfasını bir botun yaptığı gibi çektik: 712 bayt HTML, başlık "ElevateWeb — Dijital stüdyo", içi boş bir kutu. Sayfa tarayıcıda açılıyordu çünkü içerik sonradan JavaScript ile yükleniyordu; bot o adımı beklemiyor. 20 sayfamızın hepsi aynı başlıkla gidiyordu. Bing, ChatGPT, Perplexity için sitemiz fiilen yoktu.

Üstüne bir sürpriz daha: alan adımızın Google'daki kimliği yıllar önceki başka bir ajansa aitti; eski adresler yönlendirilmediği için indekste eski sayfalar duruyordu. Yani hem içerik görünmüyordu hem de görünen şey biz değildik.

Müşterilerde Ölçtüğümüz

Haşimi (mücevher) için başlangıç ölçümü yaptık: müşterilerin gerçekten sorduğu 10 soruyu ChatGPT, Perplexity ve Google'ın AI özetine sorduk. Marka 1 cevapta anılıyordu; rakip 5'inde. Sitesi düzgün, ürünü iyi, ama AI sistemlerinin alıntılayabileceği tutarlı, yapılandırılmış olgu azdı.

Bodrum restoranlarında 17 arama sonucuna baktık: hiçbirinde AI özeti çıkmadı. O kategoride Google harita üçlüsünü öne koyuyor; AI görünürlüğüne bütçe ayırmak orada boşa gidecekti. Bunu ölçmeden bilemezdik; ölçünce bütçeyi Google kaydına yönlendirdik.

Soho Riders'ta blog yazıları elden geçirilip sertifika sayfası ve llms.txt eklendikten sonra organik arama trafiği 509'dan 849'a çıktı. Aynı dönemde Google ürün listesi de düzeltildiği için bu artışın ne kadarının hangi işten geldiğini ayıramıyoruz; iki işi tek rakama bağlamıyoruz.

Dört Sebep

Bir siteyi AI cevaplarında görünmez yapan şeyler, en sıktan en seyreğe:

• Bot içeriği göremiyor. İçerik JavaScript ile sonradan yükleniyorsa ya da bot erişimi engelliyse AI sistemi sayfanızı boş görür. Çözüm sunucu tarafı HTML ya da statik üretim; kendi sitemizde yaptığımız bu.
• Alıntılanabilir olgu yok. AI sistemleri "kaliteli hizmet sunuyoruz" cümlesini alıntılamaz; "tescil no 1759, 14 Ağustos 2025" cümlesini alıntılar. Sayı, tarih, kaynak, kısa ve kesin cümle.
• Tutarsız varlık. Adres, telefon, saat, isim her yerde farklıysa (site, Google, rehber siteleri) AI çelişkili kaynağı eler. Bodrum'da bir mekânın tedarikçi sayfası yanlış saat ve başka bir telefon yayıyordu.
• Yapılandırılmış veri yok ya da yanlış. Şema sayfada görünmeyen şeyi işaretliyorsa (olmayan puan, olmayan SSS) faydası yok, zararı var.

llms.txt Meselesi

llms.txt, sitenizin özetini AI ajanlarına düz metin olarak veren bir dosya. Haşimi ve Soho'da kurduk, haftalık kendiliğinden üretiliyor. Faydalı ve ucuz. Ama bir şeyi açıkça söylemek zorundayız: Google onu okumuyor ve bunu söylüyor; llms.txt bir sıralama vaadi değil. Bunu tek başına "AI'da bulunurluk garantisi" diye satan bir teklif gelirse, o garantiyi kimse veremez. Biz kuruyoruz, vaat etmiyoruz.

Kendi sitemizde bile llms.txt adresi 200 dönüyordu ama içi ana sayfanın HTML'iydi — dosya yoktu, sunucu her adrese aynı sayfayı veriyordu. "Var" görünen şeyin gerçekten var olduğunu kontrol etmek denetimin bir parçası.

Ne Yapılır, Ne Yapılmaz

• Yapılır: sitenizi bir botun gördüğü gibi çekin (görüntülemeyi kapatın ya da bir çekme aracı kullanın). Metin görünüyor mu? Görünmüyorsa ilk iş bu.
• Yapılır: her sayfaya ayrı başlık ve açıklama; 20 sayfa tek başlıkla gitmesin.
• Yapılır: sayfada kaynaklı, tarihli, sayısal cümleler. AI bunları seçer.
• Yapılır: adres, telefon, saat her platformda aynı; eski kayıtları kapattırın.
• Yapılmaz: olmayan puan, sahte yorum, görünmeyen SSS işaretlemesi. Manuel işlem sebebi.
• Yapılmaz: bir haftada sonuç sözü. İndeksleme 3-14 gün, AI cevaplarında değişim 3-8 hafta.

İndeksteki Eski Kimlik

Kendi sitemizdeki ikinci sorunu anlatmaya değer, çünkü alan adı satın alan herkesin başına gelebilir. "site:elevateweb.io" araması bugün var olmayan sayfaları döndürüyordu: eski bir Squarespace ajansının hizmet ve portföy sayfaları. Alan adı el değiştirmiş, yeni site kurulmuş ama eski adresler yönlendirilmemişti; sunucu her adrese 200 dönüyor (yani "sayfa var" diyor) ve www adresi geçici yönlendirmeyle apex'e gidiyordu. Google için bu, eski kimliğin donmuş halde durması demek.

AI sistemleri de aynı indeksi okuyor. Alan adınızın kimliği başkasınınsa, sizin hakkınızda üretilen cevap o kimlikten beslenir. Düzeltme sıkıcı ama kısa: www'yi kalıcı yönlendirmeye (301) çevirmek, eski adresleri doğru yeni sayfalara 301 ile göndermek, olmayan adrese gerçek 404 dönmek, Search Console'da yeniden taratmak. Üç satırlık sunucu ayarı; ama yapılmadığında hiçbir içerik çalışması indeksteki eski kimliği silmiyor.

Kural şu: içerik yazmaya başlamadan önce alan adının indeksteki kimliğini kontrol edin. "site:" araması bir dakika sürer; sonucu sizden başkasıysa önce onu düzeltin.

Alıntılanabilir Cümle

AI sistemleri bir sayfadan cümle alırken üç şeye bakıyor gibi davranıyor: cümle kendi başına anlamlı mı, içinde doğrulanabilir bir olgu var mı, kaynağı belli mi. "Bodrum'un en iyi meyhanesi" cümlesi üçünden de kalır. "Çökertme Kebabı 14 Ağustos 2025'te TÜRKPATENT tarafından 1759 numarayla coğrafi işaret olarak tescillendi; Bodrum'da 12 işletme yetkili" cümlesi üçünü de geçer. Bodrum sitelerinde bilerek bu tür cümleler yazdık: tescil numarası, denetim sıklığı, mahallenin tarihi, menüdeki kalem sayısı.

Aynı şey ticari sayfa için de geçerli. "Kaliteli hizmet" yerine "ürün başlığını değiştirdik, gösterim 42'den 804'e çıktı, kaynak Merchant Center, 18 Ağustos 2026" yazıyoruz. Bu cümle bir AI cevabına girebilir; öteki giremez. Kendi sitemizin bütün vaka sayfalarını bu kuralla yazıyoruz: her rakamın yanında tarih ve kaynak.

Bunun bir bedeli var: kaynağı olmayan rakamı yazamıyorsunuz. "50+ proje", "5-8 kat getiri" gibi sitede duran ama hiçbir işe bağlanmayan rakamları biz de kaldırdık. Bir tane doğrulanamaz rakam, doğrulanabilir olanları da götürüyor; insan okuyucuda da, AI sisteminde de.